|
Nấm rơm dễ trồng, mau thu hoạch và mang lại hiệu
quả cao. Từ một ha trồng lúa rơm có thể chất
được 200 mét mô nấm; sau khi trồng 25-30 ngày có
thể thu được 250 - 300 kg nấm tươi.
I. Thời vụ trồng Nấm
Nấm rơm có thể trồng được quanh năm. Mùa Đông
Xuân, giáp tết Nguyên đán có gió lạnh thì phải
chắn gió, giữ ấm và làm mô nấm lớn hơn. Mùa mưa
cần làm mái che hoặc tủ rơm dầy hơn để giảm độ
ẩm, làm nền mô cao để tránh ngập úng. những nơi
có nhiều gió, gió mạnh cần làm rào chắn gió, bố
trí các mô nấm thẳng góc với hướng gió.
II. Chuẩn bị địa điểm
Chọn địa điểm để thuận lợi cho việc vận chuyển
rơm rạ, thu hoạch và chuyên chở nấm. Gần nguồn
nước tưới, nền bằng phẳng, cao ráo, không bị úng
ngập, thoáng sạch.
* Làm phẳng nền, trong mùa mưa nên xẽ rảnh và
đào các liếp rộng 60-80 cm, cao 10 cm có độ dốc
đỗ về hai mé thấp.
* Đầm nén mặt liếp giúp thoát nước tốt, không bị
úng ngập khi tưới.
III. Chuẩn bị rơm
Rơm sau khi thu hoạch đều sử dụng được; có thể
dùng rơm tươi hoặc rơm đã khô, không chọn rơm bị
mục nát và biến thành màu đen.
1. Ủ rơm
Đống rơm ủ phải đạt kích thước: Bề ngang khoảng
từ 2 - 2,5 m, cao khoảng từ 1,5 - 1,7 m và bề
dài tuỳ theo khối lượng rơm có.
- Thông thường đánh luống rơm cao 0,5m có bề
ngang khoảng 2-2,5 m tưới nước đều và đạp qua 01
lần.
- Kết hợp với 20kg vôi, 8 kg phân urê cho 01 ha
rơm.
- Lớp rơm thứ 2 cũng làm giống như lớp rơm thứ
nhất (lớp nền).
- Cứ thế mà tiếp tục xếp thêm các lớp rơm kế
tiếp vào luống cho đến khi nào đống ủ đạt đến
chiều cao 1,5 - 1,7 m.
-
Sau khi ủ từ 7 - 10 ngày, ta tiến hành đảo rơm
nhằm mục đích:
+ Làm cho rơm chín đều, không bị có nơi quá mục
có nơi quá sống.
+ Làm thông thoáng tại nơi trung tâm đống ủ: Tạo
cơ hội cho vi khuẩn phân huỷ rơm đều và tốt hơn.
2. Chọn meo giống
Meo giống trên thị trường là loại meo “ngang”,
vì tiền meo giống rẻ nên đặt mua meo tốt sẽ cho
năng suất và hiệu quả cao hơn, tốt nhất là khi ủ
rơm phải đặt meo giống trước.
Năng suất và chất lượng của nấm rơm phụ thuộc
rất lớn vào chất lượng của meo nấm rơm. Kiểm
tra từ cổ meo xuống không bị nhiễm mốc cam, mốc
xanh và mốc đen, tơ nấm trong và rõ, tơ lớn sẽ
cho nấm lớn sau này, sử dụng meo tốt nhất là meo
vừa tới có kết hạt để tơ mọc mạnh, sử dụng meo
“bả trầu” sẽ cho nấm sớm hơn nhưng nấm ít hơn.
Meo “Meco” và “4 Sài Gòn” rất ít bị dộp khi tưới
nhiều nước hoặc mưa bão, 01 bịch meo chỉ rải
được khoảng 2m - 2,5 m mô, hai loại meo trên là
meo chịu nước nên thích hợp cho mùa mưa. Nếu
trồng trong mùa nắng phải dùng máy bơm tưới
nhiều nước, một chai meo có thể rải cho 3 – 4
mét mô. Nên bẻ meo thay vì vò meo để tránh dập
tơ nấm.
3. Chất giồng:
Rơm ủ lấy ra cuốn tròn như cái gối và dựng đứng
ép thành giồng để rỏ nước, bề ngang khoảng 3,5 -
4 tấc; cao khoảng 3 - 3,5 tấc; chất thành giồng
đôi khít nhau, mùa nắng khoảng cách giữa hai
giồng đôi khoảng 2 tấc. Trước khi rải meo, trộn
meo nấm với các loại men kích thích tơ bò nhanh,
rải meo nấm một hàng giữa mô và sau đó phủ thêm
0,4 tấc rơm ủ; mùa mưa nên đậy meo bằng lớp rơm
be ra thêm mỗi bât 0, 1 tấc để tránh nước mưa
làm ướt nấm.
3.1. Cách chất nấm:
- Chọn rơm loại chưa được chín lắm ở ngoài đóng
ủ để làm rơm nền.
- Rơm làm nền có thể vò cục hoặc rải đều. Rải 1
lớp khoảng 0,3 m.
- Tưới nước thật đẩm và đạp dẻ.
- Kết hợp bón các lọai phân dưỡng nấm hoặc thuốc
dưỡng nấm theo một tỷ lệ thích hợp có hướng dẫn
trên chai thuốc.
3. 2. Rải meo:
Có thể rải meo theo một đường chính giữa mô nấm
hoặc rải 2 đường 2 bên mô nấm cách bìa vô 0,05 -
0,1 m.
Sau khi rải meo, chọn loại rơm chín tốt, có mùi
thơm, màu vàng thẩm, giủ tơi và rải đều trên mặt
mô đã rải meo. Lớp rơm này dày khoảng 0,2 m.
3.3. Tưới nước:
Tưới đều bằng bình vòi hoặc máy bơm có ống dẫn
phun nước thích hợp và bắt đầu ốp mô.
3.4. Ốp mô:
Dùng 2 tay xòe và trọng lượng cơ thể đè lên mô
nấm và đi lui dần. Vừa lui vừa vuốt mô nấm cho
gọn và đồng thời nhét tất cả các cọng rơm dư
thừa xuống 2 bên đáy mô sao cho mô nấm phải tròn
và láng. Được như thế thì khi mưa, nước mưa
không bị đọng lại trong mô quá nhiều.
4. Tủ rơm áo
-
Sau khi hoàn thành việc chất mô nấm nên phơi
nắng mô nấm trong vòng 3-4 ngày. Trong những
ngày này không cần tưới nước. Mục đích của việc
làm này là nhằm tạo nhiệt độ cao (35 - 380C)
trong mô nấm để cho tơ nấm phát triển.
- Chọn rơm mới thu hoạch còn tươi hoặc tốt nhất
là rơm được dự trữ và phơi thật khô để tủ áo mô.
- Giủ tơi rơm và phủ lên mô nấm một lớp rơm loại
này dày khoảng 0,15 mét. Trước khi tủ rơm áo mô,
có thể kết hợp phun thuốc trừ sâu thông thường
để diệt các loài sâu bọ hoặc pha thêm thuốc
dưỡng nấm rơm để xịt.
- Đồng thời dùng thùng vòi sen để tưới mô nấm
trước khi tủ áo mô.
5. Chăm sóc
Bốn ngày sau khi chất giồng ép giồng nhẹ canh
tưới nước ngày 1-2 lần khi không có mưa bằng máy
bơm có gắn búp sen để tránh hại nấm còn non. Nên
cung cấp thêm dinh dưỡng để nuôi nấm phát triển
vào các thời điểm 7 ngày sau khi rải meo nấm,
khi sử dụng các loại thuốc dinh dưỡng, cần xem
kỹ hướng dẫn có ghi trên chai thuốc để tránh
lãng phí thuốc. Sau khi chất mô xong, thường
xuyên theo dõi mô nấm để kịp thời điều chỉnh ẩm
độ và nhiệt độ cho nấm phát triển tốt. Ẩm độ
thích hợp khoảng 80 - 85%, nhiệt độ thích hợp
khoảng 34 - 350C.
* Bảo vệ nấm con:
Khoảng 7 - 9 ngày sau khi chất nấm, trên mô nấm
thấy xuất hiện nấm con. Cần cẩn thận khi tưới
nước bởi vì trái nấm non có dính nước trực tiếp
sẽ rất dễ bị thúi hay dộp.
*
Đảo rơm áo:
Cứ 2 ngày đảo rơm áo một lần, dở hết lớp rơm áo
ra và giủ tơi, sau đó tủ lại giống như lúc ban
đầu. Dở rơm đến đâu, tủ rơm lại đến đó. Thực
hiện việc này tốt nhất là trong lúc trời mát.
Nếu trời có mưa lớn hoặc mưa kéo dài thì phải
tranh thủ lúc trời mát hoặc có nắng để đảo rơm
áo ngay. Có thể phơi trần mô nấm trong vòng 30
phút để cho mặt mô khô rồi sau đó tủ rơm áo trở
lại.
VI. Thu hoạch nấm rơm
Sau khi chất nấm khoảng 7 - 9 ngày, các nụ nấm
màu trắng bằng đầu đinh ghim xuất hiện hai bên
hông mô, dần dần chuyển sang màu nâu và bắt đầu
lớn nhanh. Tuỳ theo thời tiết trung bình khoảng
10 - 14 ngày sau khi cấy meo là có thể hái nấm
được.
Khi lựa hái các nấm búp hơi nhọn đầu (gần nứt
bao) hái trước, xoáy nhẹ tay tách gỡ ra khỏi mô,
không nên để sót lại chân nấm bị đứt trên mô, vì
phần này khi thối rửa sẽ làm hư các nụ nấm kế
bên, thu hoạch xong đậy kỹ lớp áo mô lại. Thu
hoạch khoảng 15 - 20 ngày thì hết, trung bình cứ
1 m mô (tính theo chiều dài nấm mô) hái được 1,2
- 2,3 kg nấm tươi (tuỳ theo chất lượng rơm, meo
giống, chiều cao mô chất). |