|
Xin cho biết kỹ thuật trồng
nấm Linh chi
pham vinh dinh cuong, Khánh
Ḥa. E-mail: dinhcuongvnvn@yahoo.com
Trả lời
/linhchi01.jpg) |
|
Nấm Linh chi
Ganoderma lucidum |
|
Thời vụ trồng nấm
Linh Chi
Thời
gian bắt đầu cấy giống từ ngày 15/1 đến 15/3 và từ 15/8 đến
15/9 dương lịch.
Nguyên liệu
Linh Chi
sử dụng nguyên liệu chủ yếu là mùn cưa tươi, khô của các
loại gỗ mềm, không có tinh dầu và độc tố. Ngoài ra c̣n có
thể trồng Linh Chi từ nguyên liệu là thân gỗ, các cây thuốc
họ thân thảo.
Phương pháp xử lư nguyên liệu
Chuẩn bị:
- Mùn
cưa của các loại gỗ kể trên.
- Túi
nilon chịu nhiệt.
- Bông
nút, cổ nút…
- Các
phụ gia khác (bột nhẹ,…)
- Nước
sạch (nước sinh hoạt ăn, uống hàng ngày).
Phương pháp đóng túi:
Mùn cưa
được tạo ẩm và ủ tương tự như phần xử lư mùn cưa trồng mộc
nhĩ.
Sau đó
phối trộn thêm với các phụ gia đóng vào túi theo kích thước
trên sao cho khối lượng túi đạt 1,1-1,4kg rồi đưa vào thanh
trùng.
Phương pháp thanh trùng:
Phương
pháp 1: Hấp cách thuỷ ở nhiệt độ 1000C, thời gian
kéo dài 10-12 giờ.
Phương
pháp 2: Thanh trùng bằng nồi áp suất (Autoclave) ở nhiệt độ
119-1260C (áp suất đạt 1,2-1,5at) trong thời gian
90-120 phút.
Phương pháp cấy giống
Chuẩn bị:
- Pḥng
cấy: Pḥng cấy giống phải sạch (được thanh trùng định kỳ
bằng bột lưu huỳnh).
- Dụng
cụ cấy giống: que cấy, panh kẹp, đèn cồn, bàn cấy, cồn sát
trùng…
- Nguyên
liệu: Đă được thanh trùng, để nguội.
- Giống:
Sử dụng hai loại giống chủ yếu là trên hạt và trên que gỗ.
Giống
phải đúng tuổi, không bị nhiễm nấm mốc, vi khuẩn, nấm dại…
Cấy giống:
Phương
pháp 1: Cấy giống trên que gỗ. Với phương pháp này cần tạo
lỗ ở túi nguyên liệu có đường kính 1,8-2cm và sâu 15-17cm.
Khi cấy giống phải đặt túi nguyên liệu gần đèn cồn và túi
giống, sau đó gắp từng que ở túi giống cấy vào túi nguyên
liệu.
Phương
pháp 2: Sử dụng giống Linh Chi cấy trên hạt. Ta dùng qua cấy
kều nhẹ giống cho đều trên bề mặt túi nguyên liệu tránh giập
nát giống. Lượng giống: 10-15gam giống cho 1 túi nguyên liệu
(1 túi giống 300 gam cấy đủ cho 25-30 túi nguyên liệu).
Chú ư:
Giống
cấy phải đảm bản đúng độ tuổi.
Trước
khi cấy giống ta phải dùng cồn lau miệng chai giống bóc tách
lớp màng trên bề mặt nhưng không được để hạt giống bị nát.
Trong
quá tŕnh cấy, chai giống luôn phải để nằm ngang.
Sau khi
cấy giống ta đậy lại nút bông, vận chuyển túi vào khu vực
ươm.
Phải
thường xuyên vệ sinh sạch sẽ pḥng cấy giống.
Phương pháp ươm túi
Chuẩn bị khu vực ươm
Nhà ươm
túi đảm bảo các yêu cầu: Sạch sẽ, thông thoáng, độ ẩm từ 75%
đến 85%, ánh sáng yếu, nhiệt độ 20-300C.
Ươm túi
Chuyển
nhẹ nhàng vào nhà ươm và đặt trên các giàn giá hoặc xếp
thành luống. Khoảng cách giữa các túi 2-3cm. Giữa các giàn
luống có lối đi để kiểm tra.
Trong
thời gian ươm không được tưới nước, hạn chế tối đa việc vận
chuyển.
Trong
quá tŕnh sợi nấm phát triển nếu thấy có túi bị nhiễm cần
phải loại bỏ ngay khỏi khu vực ươm, đồng thời t́m nguyên
nhân để có cách khắc phục:
Túi bị
nhiễm bề mặt phần lớn do thao tác cấy và pḥng giống bị ô
nhiễm.
Túi bị
nhiễm từng phần hoặc toàn bộ có thể do bị thủng hoặc hấp vô
trùng chưa đạt yêu cầu.
Phương pháp chăm sóc, thu hái
Chuẩn bị
các điều kiện:
- Nhà
trồng nấm phải đảm bảo sạch sẽ thông thoáng, có mái chống
mưa dột và chủ động được các điều kiện sinh thái như sau:
- Nhiệt
độ thích hợp cho nấm mọc dao động từ 220C đến 280C.
- Độ ẩm
không khí đạt 80-90%.
- Ánh
sáng khuếch tán (mức độ đọc sách được) và chiếu đều từ mọi
phía.
- Kín
gió.
- Trong
nhà có hệ thống giàn giá để tăng diện tích sử dụng.
Trong
quá tŕnh chăm sóc, thu hái linh chi có 2 phương pháp sau:
/linhchi02.jpg) |
|
Nấm Linh chi mọc tự nhiên |
|
Phương pháp không phủ đất
Rạch túi
và tưới nước. Kể từ ngày cấy giống đến khi rạch túi (khoảng
25-30 ngày) sợi nấm đă ăn kín ¾ túi. Tiến hành rạch 2 vết
rạch sâu vào trong túi 0,2-0,5cm, đối xứng trên bề mặt túi
nấm. Đặt túi nấm trên giàn cách nhau 2-3cm để nấm ra không
chạm vào nhau.
Từ 7 đến
10 ngày đầu chủ yếu tiến hành tưới nước trên nền nhà, đảm
bảo độ ẩm 80-90%, thông thoáng vừa phải.
Khi quả
thể nấm bắt đầu mọc từ các vết rạch hoặc qua nút bông th́
ngoài việc tạo ẩm không khí, có thể tưới phun sương nhẹ vào
túi nấm mỗi ngày từ 1-3 lần (tuỳ theo điều kiện thời tiết).
Chế độ chăm sóc như trên được duy tŕ liên tục cho đến khi
viền trắng trên vành mũ quả thể không c̣n nữa là hái được.
Thu hái:
- Dùng
dao hoặc kéo sắc cắt chân nấm sát bề mặt túi.
- Quả
thể nấm sau khi thu hái được vệ sinh sạch sẽ, phơi khô hoặc
sấy ở nhiệt độ 400C-450C.
- Độ ẩm
của nấm khô dưới 13%, tỷ lệ khoảng 3kg tươi được 1 kg khô.
- Khi
thu hái hết đợt 1, tiến hành chăm sóc như lúc ban đầu để tận
thu đợt 2.
- Năng
suất thu hoạch đạt 6-9% tươi, tương đương 1,8-3% khô (1 tấn
nguyên liệu thu được từ 18 đến 30kg nấm Linh Chi khô). Khi
kết thúc đợt nuôi trồng cần phải vệ sinh và thanh trùng nhà
xưởng bằng foócmôn với nông độ 0,5-1%.
Phương pháp phủ đất
Chuẩn bị
đất phủ (tương tự như đất phủ nấm mỡ).
Cách phủ
đất: Khi sợi nấm đă ăn kín khoảng ¾ túi, gỡ bỏ nút bông, mở
miệng túi, phủ lên trên bề mặt một lớp đất có chiều dày
2-3cm.
Chăm sóc
sau khi phủ đất: Nếu đất phủ khô cần phải tưới rất cẩn thận
(tưới phun sương) để đất ẩm trở lại. Tuyệt đối không tưới
nhiều, nước thấm xuống nền cơ chất sẽ gây nhiễm bệnh, ảnh
hưởng đến quá tŕnh h́nh thành quả thể nấm. Trong thời gian
7-10 ngày đầu (kể từ lúc phủ đất) cần duy tŕ độ ẩm không
khí trong nhà đạt 80-90% bằng cách tưới nước thường xuyên
trên nền nhà. Khi quả thể bắt đầu h́nh thành và nhô lên trên
mặt lớp đất phủ cần duy tŕ độ ẩm liên tục như trên cho đến
thời điểm thu hái được. Thời gian từ khi nấm lên đến lúc thu
hoạch kéo dài khoảng 65-70 ngày.
Khi đó
ngoài việc duy tŕ độ ẩm trong pḥng th́ ta c̣n phải tưới
phun sương nhẹ trực tiếp trên bề mặt đất phủ 1-3 lần trong
ngày (tuỳ theo điều kiện thời tiết) mục đích để giúp đất phủ
luôn duy tŕ độ ẩm (tương tự độ ẩm của đất trồng rau). Việc
chăm sóc như trên kéo dài liên tục cho tới khi viền màu
trắng trên mũ nấm không c̣n nữa, lúc đó nấm đến tuổi thu
hái. |