|
Có thể nói, đối với vấn đề trồng cỏ,
thật không có ǵ dễ bằng. Để khắc phục t́nh h́nh thiếu thức
ăn trong ngành chăn nuôi, đặc biệt là vào thời kỳ hạn hán
như hiện nay, việc trồng các giống cỏ cao sản được xem như
một giải pháp hữu hiệu, vừa tạo ra nguồn thức ăn cho gia
súc, đồng thời bảo vệ tốt điều kiện môi trường, tăng độ ph́
nhiêu cho đất.
Trồng cỏ cao sản không phải là hướng
đầu tư ngày một ngày hai mà đây là hướng đầu tư về lâu về
dài. Đó chính là lời nhận xét của những người lâu nay đă
trồng cỏ. Để có một ha cỏ, người nông dân phải bỏ tiền ra
mua từ 6-7 tấn hom giống (cỏ voi) với giá là 1.000 đồng/kg
cỏ voi. Hơn 300.000 đồng/kg hạt cỏ sả, Zuri và các giống cỏ
khác. Nhưng chỉ đầu tư nguồn giống 1 lần và thu hoạch được
các vụ tiếp theo đó trong ṿng 3 đến 4 năm. Để nhân rộng
giống cho các loại cỏ, ngoài việc trồng bằng cách tách tép
(đối với cỏ sả), trồng bằng thân (cỏ voi) th́ cỏ sả cứ đến
mùa khô hàng năm cây trổ hoa và đậu hạt, do đó người trồng
cỏ cũng có thể thu được nguồn hạt giống để tự tái sản xuất.
Cỏ voi (Penisetum
purpuseum):
Thuộc họ hoà thảo sống lưu niên.
Thân rễ cứng, hoá gỗ, mang nhiều rễ khoẻ và
ăn sâu; thân đứng giống cây mía, cao 3-4m, mọc thành bụi
dài, rỗng ruột, có nhiều đốt. Cỏ voi được trồng bằng hom.
Mọc rất nhanh và khoẻ. Trồng một lần, thu hoạch 4-5 năm
mới trồng lại. Mỗi năm cắt được 7-8 lứa.
Năng suất cỏ
tươi đạt 120-150 tấn/ha/năm. Trồng thâm canh và thu cắt kịp
thời năng suất gấp đôi, thậm chí có thể đạt 400 tấn/ha/năm
như ở Gia Lâm (Hà Nội) Củ Chi, Hóc Môn (TP. Hồ Chí Minh).
Cỏ sả (Panicum
maximum):
Mọc thành bụi như cây sả, c̣n gọi là cỏ Ghi – Nê v́ có nguồn
gốc từ Ghi – Nê được nhập vào nước ta từ 50-60 năm nay và đă
trở thành cỏ mọc tự nhiên ở nhiều địa phương trong cả nước.
Cỏ sả được trồng làm thức ăn xanh cho trâu, ḅ, ngựa ở
dạng tươi ngoài băi chăn nuôi hoặc ủ xanh và phơi khô dự trữ.
Trồng một lần có thể thu hoạch 3-4 năm, mỗi năm cắt 8-10
lứa. Nếu chăm sóc tốt có thể đạt 280-300 tấn/ha/năm.
Cỏ Stylo
(Stylosathes hamata):
Là giống cỏ họ đậu, thân đứng, phân nhiều
cành, có thể cao tới 1 m. Bộ rễ rất phát triển ăn sâu xuống
đất khoảng 70cm, do đó nhiều nơi c̣n trồng để chống xói ṃn
đất, bảo vệ thân đê đập rất tốt. đây là loại thức ăn xanh
rất tốt cho gia súc và gia cầm v́ có tỷ lệ đạm cao.
Cỏ Stylo trồng một lần có thể thu hoạch 4-5 năm.
Năng suất có thể đạt 90- 100 tấn/ha/ năm nếu được chăm sóc,
thâm canh tốt.
Cỏ họ đậu (Centro
sema và Centro cavalcade):
Cho
năng suất cao ở mọi loại đất, mọi điều kiện khí hậu. Cỏ họ
đậu mọc dày thành lớp nên có thể trồng thành đồng cỏ chăn
thả hoặc cắt làm cỏ khô dự trữ qua đông cho ḅ sữa rất tốt.
Mặt khác cỏ họ đậu có khả năng cố định đạm cho đất rất lớn
(120kg nitrogen/ha) nên vừa có giá trị cải tạo đất vừa dùng
làm thức ăn cho gia súc, đặc biệt là chăn nuôi ḅ sữa.
Có
thể trồng xen cỏ họ đậu với các loại cỏ khác. Gieo trồng chủ
yếu bằng hạt với lượng 3kg/ha để làm đồng cỏ chăn thả hoặc
10kg/ha nếu trồng để cắt cỏ làm cỏ khô.
|
Hầu hết các giống cỏ cao sản đều
có sức tăng trưởng nhanh, chịu
được nóng, chịu hạn tốt và thích
hợp với nhiều loại đất. Mùa mưa
là thời gian cỏ phát triển nhanh
nhất, mau cho thu hoạch (trung
b́nh khoảng từ 20-25 ngày). Với
tốc độ tăng trưởng như thế,
người chăn nuôi có điều kiện dự
trữ cỏ lại bằng cách ủ xanh hoặc
phơi khô. |
|
Cỏ Pát (Paspalum
Attratum)
Thuộc loại cỏ bụi thân cao. Có thể
sinh trưởng tốt ở những chân đất nghèo dinh dưỡng và đất
chua, có độ pH < 4. Cỏ Pát thích hợp với khí hậu ẩm, thích
nghi với những vùng thường bị ngập lụt. Lượng chất xanh cao,
ḅ rất thích ăn. Có thể trồng bằng thân hom hoặc gieo hạt
với lượng 5-6 kg/ha. Trồng một lần thu hoặc liên tục 3 năm
mới trồng lại.
Cỏ Signal
(Brachiaria dicumben):
Thích nghi rộng với nhiều
điều kiện khí hậu, đất đai nhiều nơi ở nước ta. Cỏ Signal có
thể sinh trưởng tốt ở những vùng đất nghèo dinh dưỡng và
vùng đất chua phèn (pH<4) Những nơi có mùa khô kéo dài chúng
vẫn giữ được màu xanh, cạnh tranh với cỏ dại, chịu được sự
dẫm đạp của gia súc nên thích hợp cho xây dựng đồng cỏ chăn
thả thường xuyên.
Cỏ Sweet
Jumbo và Superdan:
Do Công ty Cổ phần
Giống cây trồng miền Nam nhập từ Australia. Cả 2
giống cỏ này đều có độ ngọt cao hơn cỏ sả, cỏ voi,
lại dễ để dành, nên rất thuận tiện cho đàn ḅ vỗ béo
và các vùng có thời gian nắng kéo dài trong năm. Đây
là giống cỏ lai F1 nên tăng trưởng mạnh, thu hoạch
sớm. Lần đầu, thu hoạch 5 tuần sau gieo.
Sau đó cứ 4
tuần cắt một lần. Cỏ trổ hoa muộn nên dinh dưỡng dồn
hết cho lá. Cứ 12kg hạt cỏ gieo được cho 1 ha đất.
Năng suất khoảng 50 - 55 tấn/ha cỏ tươi, rất
thích hợp cho gia súc. Nếu trường hợp cần dự trữ, cỏ
Sweet Jumbo ủ chua rất tốt, c̣n giống cỏ Superdan lại có lợi
thế trong chế biến sấy hoặc phơi khô.
Cả 2 giống cỏ đều có cách trồng như nhau và
dùng để vỗ béo ḅ, dê, cừu thịt hoặc lấy sữa... Gieo cỏ
theo hàng với khoảng cách 60-80cm. Vườn ươm chuẩn bị thật
tốt bằng cách bón lót 60 - 80kg Urê/ha hay 50kg DAP + 50kg
Urê ngay trước khi trồng hoặc sau mỗi lần cắt.
Do các loại cỏ
này có bộ rễ phát triển mạnh ở tầng đất mặt nên sau mỗi đợt
cắt và bón phân, cần xới xáo, lấp phân và vun gốc để tạo bộ
rễ mới thật tốt. Điều này sẽ giúp tăng năng suất cỏ và số
lần cắt.
Chỉ bắt đầu cắt hay thả gia súc vào đồng cỏ
khi thấy cỏ cao khoảng 80cm. Nếu sớm quá, cỏ c̣n non, năng
suất giảm, dinh dưỡng kém. C̣n cỏ già quá, chất dinh dưỡng
cũng mất đi.
Người trồng cỏ cần lưu ư: Đây là những giống
cỏ lai nên không được để giống trồng đợt 2, bởi năng suất,
và chất lượng cỏ không đảm bảo. Sau 5 - 6 đợt cắt, nếu thấy
sức tái sinh của cỏ yếu đi (dưới 50 tấn/ha) th́ phải cày
xới, gieo trồng lại đợt mới.
Cỏ Vetiver
C̣n gọi là cỏ hương bài, được trồng với mục đích bảo vệ tài
nguyên đất và nguồn nước. Mặc dù lá của cây cỏ này cũng là
một loại thức ăn mang lại nguồn dinh dưỡng cao cho gia súc
nhưng cỏ Vetiver lại có bộ rễ rất hữu dụng. Người ta ví
chúng như một hàng rào bê tông sinh học chống lại sự xói
ṃn, làm giảm vận tốc ḍng chảy của nước, giữ đất không bị
cuốn trôi.
Trên thế giới, giống cỏ này đă được sử dụng
rộng răi để chống xói ṃn đất. Nhờ nó có bộ rễ đan xen vào
nhau phát triển rất nhanh, cắm thẳng đứng, sâu vào đất từ
3-4 mét. Chúng c̣n có khả năng hấp thụ các loại khoáng chất
có độc tính thải ra từ nguồn phân bón, thuốc bảo vệ thực vật
có trong nguồn nước, trong đất và làm cho đất tơi xốp, tăng
độ ph́ nhiêu. Tại Việt Nam, cỏ Vetiver đă được Bộ Giao thông
vận tải ứng dụng trồng ở 2 bên đường Hồ Chí Minh nhằm chống
sụp lỡ đất của mặt đường.
Một số địa chỉ cung
cấp và tư vấn kỹ thuật:
- Viện Khoa học kỹ thuật nông nghiệp
miền
Nam, 121 Nguyễn Bỉnh Khiêm – Q1 – TP.HCM
ĐT: 84-8-8291746, 84-8-8297889; Fax:
84-8-8297650
Email: ias@hcmc.netnam.vn
- Trung tâm Giống ḅ và Đồng cỏ Ba V́, tỉnh
Hà Tây
- Viện Chăn nuôi Quốc Gia , thị trấn Chèm,
huyện Từ Liêm, Hà Nội
-Trung tâm Khuyến nông An giang, số 4 Nguyễn
Du, Tp Long Xuyên, An Giang |
/home%201.jpg)
